Innowacyjna Firma, Inteligentne Miasto, Konkurencyjny Region

Innowacje są niezbędne dla zwiększenia zdolności firmy do konkurowania. Z tego powodu zorganizowano 21 wydarzeń poświęconych tej tematyce.

Spotkanie ARP – biznes, rozwój, innowacje zgromadziło przedsiębiorców zainteresowanych rozwijaniem swojej firmy poprzez nowe technologie. W jego trakcie eksperci ARP S.A. opowiedzieli m.in. o dostępie do najnowszych patentów, licencji, technologii i badań naukowych oraz modelu inwestycji typu venture. Odbył się również wykład Google | Internetowe Rewolucje – czyli jak rozwijać biznes w Internecie, podczas którego uczestnicy dowiedzieli się, jak wykorzystać potencjał Internetu i rozwinąć umiejętności, aby osiągnąć sukces na rynku polskim, europejskim, a nawet globalnym. Ponadto, na indywidualnych warsztatach w strefie Internetowych Rewolucji, eksperci udzielili ponad 100 przedsiębiorcom porad z zakresu efektywnego wykorzystania narzędzi internetowych.

O kierunkach rozwoju innowacji nanotechnologicznych dyskutowali uczestnicy panelu Nanotechnologie i nanomateriały narzędziem rozwoju MŚP”. Podczas sesji  przedstawiciele nauki oraz samorządu rozmawiali z przedstawicielami firm z polski i zagranicy na temat możliwości zastosowania tej dyscypliny w przemyśle. – Nanotechnologia jest dziedziną, która nie ma ograniczeń – może być zastosowana właściwie w każdej dziedzinie przemysłu. Myślę, że ogranicza nas tylko nasza własna wyobraźnia, wyobraźnia naukowców i biznesmenów. Dlatego w Katowicach stawiamy na nową jakość – chcemy budowy nowoczesnego przemysłu. Nie chcemy, aby Katowice kojarzyły się z monolitycznym przemysłem – ogłosiła Aleksandra Monsiol-Szatkowska, Pełnomocnik Prezydenta Katowic ds. wspierania innowacyjności.

Z kolei w celu promowania innowacyjnych rozwiązań związanych z optymalizacją zużycia energii zorganizowano sesję Energia dla polskiej gospodarki – teraźniejszość i przyszłość – nowe technologie i rozwiązania”. Poruszony został m.in. temat regulacji prawnych, kosztów pozyskania paliw i energii oraz perspektyw rozwoju rynku energii w Polsce do 2030 r. Niestety, wciąż brakuje jasnej deklaracji o konieczności modyfikacji systemu energetycznego w Polsce, o czym z kolei dyskutowali uczestnicy panelu Energetyka prosumencka czy obywatelska?” Eksperci zauważyli, że w Polsce większość osób wciąż pozostaje wyłącznie biernymi konsumentami energii wyprodukowanej przez koncerny energetyczne, za którymi stoi silny lobbing. Według Anny Ogniewskiej z Greenpeace, powodem niewielkiego zainteresowania rozwojem zielonej energetyki – obok dużej konkurencji ze strony spółek energetycznych – są ograniczenia legislacyjne, administracyjne oraz brak politycznej woli do zmian. Uczestnicy zgodnie stwierdzili, że transformacja systemu energetycznego w Polsce jest koniecznością, ponieważ w perspektywie kilkudziesięciu lat ilość węgla nie zaspokoi zapotrzebowania kraju. Transformacja ta musi być jednak prowadzona we współpracy z górnikami, a nie przeciwko nim. Energetyka to działalność zintegrowana. Nadrzędne przy tym jest zapewnienie bezpieczeństwa systemowego. Ze względu na bezpieczeństwo niemożliwe jest zbudowanie systemu energetycznego opartego wyłącznie o energię odnawialną, gdyż ta z założenia jest niespokojna. Energetyka odnawialna powinna być integrowana z paliwami kopalnymi – zaznaczył prof. dr hab. inż. Zbigniew Hanzelka z Katedry Energoelektroniki Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Paweł Podsiadło, Wiceprezes Parku Naukowo-Technologicznego Euro-Centrum ds. Innowacji, zauważył przy tym konieczność tworzenia miejsc pracy dla osób do tej pory związanych z górnictwem: Model transformacji dla Śląska musi być związany z miejscami pracy. Będą one jednak wymagały większej specjalizacji i umiejętności posługiwania się nowymi technologiami.

O możliwościach wykorzystania innowacyjnych technologii w otoczeniu przemysłu lotniczego dyskutowali z kolei uczestnicy sesji Możliwości rozwoju MŚP w obszarze innowacyjnych technologii na przykładzie branży lotniczej”Polska po okresie transformacji stała się bardzo ważnym ogniwem światowego łańcucha dostawców w branży lotniczej. Nie ma żadnego samolotu pasażerskiego na świecie, który nie latałby z bardzo istotnymi elementami czy modułami wyprodukowanymi w Polsce – zauważył Andrzej Rybka, Dyrektor Biura Dolina Lotnicza. Zwrócono również uwagę na bariery, jakie napotyka branża – w szczególności biurokratyczne. Poruszone zostały ponadto kwestie wsparcia unijnego dla branży lotniczej z programów Narodowego Centrum Badań i Rozwoju oraz PARP.

Temat dotacji na innowacje związane z budową nowego systemu transportu został poruszony w trakcie sesji Bezpieczna infrastruktura transportowa dla gospodarki. Rozwój czy hamulec dla przedsiębiorczości?”Prowadzona dyskusja wykazała, że firmy organizujące transport będą potrzebowały pieniędzy na stałe podnoszenie kwalifikacji kadry poprzez szkolenia dostosowujące umiejętności i kompetencje do coraz wyższych standardów światowych w tym zakresie. Ponadto dokapitalizowania wymaga sprzęt i urządzenia zwiększające bezpieczeństwo użytkowników. – W Polsce bardzo źle wykorzystuje się pieniądze na innowacje związane z budową nowego systemu transportu. Zamiast uruchomić jeden duży program na coś nowoczesnego, co w „odpryskach” będzie wpływało na innowacyjność w innych gałęziach transportu, np. projekt kolei dużych prędkości, to u nas decyduje się na małe projekty, z których niewiele wynika – zauważył prof. Adam Prokopowicz, ekspert transportu w USA. Z kolei podczas sesji Przyszłość  transportu wodnego i gospodarki wodnej w Polsce i UE” eksperci zwrócili uwagę na to, że wiele inwestycji wodnych zostało rozpoczętych lecz niedokończonych. Podkreślano, że należy dążyć do zmiany struktury organizacyjnej zarządzającej  gospodarką wodną oraz zwiększyć finansowanie inwestycji związanych z ulepszeniem szlaków wodnych.

O jak najlepszym wykorzystaniu środków unijnych przeznaczonych na sektor zdrowia dyskutowano w trakcie panelu Jak uzdrowić system ochrony zdrowia?” Adam Konka z Ministerstwa Gospodarki podkreślił, że w perspektywie finansowej UE na lata 2014-2020 Polska wyda ok. 12 mld zł na realizację inwestycji w tym obszarze, czyli blisko trzykrotnie więcej niż w latach 2007-2013. Eksperci jednogłośnie stwierdzili, że jest to ogromna szansa, którą należy jak najlepiej wykorzystać, aby zapewnić Polakom efektywną i stojącą na wysokim poziomie opiekę medyczną. Środki te będą przeznaczone na programy nastawione m.in. na wsparcie osób starszych, opiekę nad kobietami w ciąży oraz pediatrię.

Z kolei o innowacyjnej formie realizacji przedsięwzięć inwestycyjnych, rozmawiano podczas warsztatu Zagospodarowanie nieruchomości w formule PPP jako alternatywne źródło pozyskiwania kapitału”. Zachętą dla tworzenia partnerstwa publiczno-prywatnego jest model hybrydowy, który zakłada finansowanie przez samorząd, partnera prywatnego i środki UE – mówił Jacek Sztyler, Prezes Zarządy Grupa Gumułka Eurointegracja Sp. z o.o.  Warsztat zorganizowany przez Centrum Rozwoju PPP, miał za zadanie promowanie realizacji partnerstwa publiczno-prywatnego w praktyce. Przyczynkiem do dyskusji był projekt zgłoszony przez Muzeum Śląskie w Katowicach do Konkursu 3P, który spotkał się z bardzo życzliwym przyjęciem przez jury i uzyskał nagrodę Grand Prix.

W trakcie sesji “Do innowacji jeden krok” Wiceprezes Zarządu Europejskiego Funduszu Leasingowego Radosław Woźniak zaprezentował wnioski z raportu „Innowacje w MŚP. Pod lupą”. Polska, osiągając syntetyczny wskaźnik innowacyjności na poziomie 0,313, znalazła się wśród krajów o umiarkowanej innowacyjności. W swojej grupie wyprzedza Rumunię, Bułgarię, Łotwę oraz Litwę – pomimo tego, na 28 państw członkowskich UE, Polska zajmuje dopiero 6. miejsce od końca. – Wydaje mi się, że to co możemy zrobić, to starać się przekonać polskie MŚP, by nie porównywały się z lokalnym przedsiębiorcą z Polski, tylko podpatrywały to, co robią inni na rynku globalnym – przekonywał dr inż. Rafał Mrówka, Prezes Zarządu CC Poland Plus. Z kolei Izabela Wójtowicz, Dyrektor Departamentu Wsparcia Działalności Badawczo-Rozwojowej PARP podkreślała, iż najistotniejsze w innowacji jest to, aby została wdrożona oraz żeby rozwijający się w oparciu o nią biznes zaczął przynosić przedsiębiorcy korzyści ekonomiczne. Z kolei podczas panelu Inwestycje w unikalne rozwiązania. Środki publiczne na innowacje 2014-2020″. Prezes Zarządu Parku Naukowo-Technologicznego Euro-Centrum Sp. z o.o. Roman Trzaskalik apelował o podejmowanie szeroko rozumianej współpracy: – Mamy wykształconą w bardzo przyzwoity sposób infrastrukturę, budynki i laboratoria, mamy też zapewnione środki finansowe. To, czego dzisiaj najbardziej nam brakuje, to rzeczywista współpraca – ze światem nauki, instytucjami badawczo-rozwojowymi. W celu jej ułatwienia ekspert zaproponował, aby stworzyć dostępną w jednym miejscu ofertę instytucji naukowych dla biznesu.

Temat szeroko rozumianej współpracy często pojawiał się w dyskusjach ekspertów. O kooperacji w ramach klastrów dyskutowano w trakcie sesji Rozwój klastrów – TAK! Tylko jak?”. Jednym z istotnych wątków dyskusji był temat Krajowych Klastrów Kluczowych – szczególnie aktualny z uwagi na niedawno rozstrzygnięty konkurs, w którym status KKK uzyskało siedem pierwszych polskich klastrów. Klastry w naszym kraju rozwijają się niezwykle dynamicznie i są bardzo zróżnicowane, dlatego wzorem zachodnich państw pojawiła się potrzeba wyboru najlepszych, aby można było wspierać ich rozwój z poziomu centralnego – uzasadnił potrzebę konkursu Jerzy Majchrzak, Dyrektor Departamentu Innowacji i Przemysłu Ministerstwa Gospodarki. W procesie wyboru szczególnie zwracaliśmy uwagę na koncentrację i siłę sprawczą klastra, posiadanie przez niego strategii rozwoju i określonych kompetencji, a także potencjał i możliwości rozwoju – dodał. Konkurs uwidocznił również słabe ogniwa rodzimych klastrów, tj. niewystarczającą jakość strategii ich rozwoju i planów działań, a także zbyt małą aktywność członków we wspólnych projektach – w tym także międzynarodowych. Będą kolejne rundy konkursu o status KKK, w ramach których będzie można się jeszcze wykazać – uspokajała Joanna Podgórska, Zastępca Dyrektora Departamentu Rozwoju Przedsiębiorczości i Innowacyjności PARP. Z kolei Piotr Wojaczek, Prezes Zarządu Katowickiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej S.A. przekonywał, że klastry mogą z powodzeniem rozwijać się na obszarze specjalnych stref ekonomicznych: Od początku przyświecał nam cel integracji i trwałego zakotwiczenia firm inwestujących w strefie, dlatego powołaliśmy i rozwijamy inicjatywę klastrową Silesia Automotive. Aspekt współpracy klastrów ze sferą nauki akcentował natomiast dr Marcin Lis, Prorektor ds. Rozwoju i Spraw Studenckich Wyższej Szkoły Biznesu w Dąbrowie Górniczej: Jako przedstawiciel uczelni zachęcam, by klastry jeszcze dynamiczniej rozwijały współpracę ze światem nauki – mówił.

Dobrym przykładem współpracy biznesu ze szkolnictwem wyższym jest m.in. branża gier. Eksperci zaproszeni do udziału w panelu Gry komputerowe i multimedia” zgodnie stwierdzili, że przemysł ten rozwija się dynamiczniej niż przemysł filmowy, a coraz większą rolę zaczynają w nim odgrywać małe i średnie przedsiębiorstwa. Jednostki dydaktyczne w Polsce zaczynają organizować kierunki studiów, kursy oraz konferencje dotyczące gier. Eksperci podali również kilka informacji, które obaliły funkcjonujące stereotypy – m.in. o braku walorów edukacyjnych i artystycznych w grach. Jak przyznał Łukasz Hacura, Prezes Anshar Studios S.A. – coraz więcej jest gier wideo, które noszą znamiona sztuki.

Sesja Regiony europejskie – konkurencja czy współpraca?” zgromadziła natomiast siedmiu znakomitych ekspertów pochodzących z różnych regionów, którzy rozmawiali o znaczeniu współpracy międzyregionalnej. – O konkurencyjności całego kraju tak naprawdę decyduje konkurencyjność miast. Polska ma kilka silnych metropolii, a każda ma inne mocne i słabsze strony, jednak całościowo taka właśnie struktura kraju działa korzystnie na jego rzecz – stwierdził Dyrektor Maciej Fijałkowski reprezentujący w dyskusji Warszawę.

O współpracy na linii przedsiębiorca – samorząd dyskutowali uczestnicy sesji “Partnerska współpraca samorządów terytorialnych z MŚP warunkiem rozwoju gospodarczego”. Dyskusja rozpoczęła się od stwierdzenia, że współpraca ta nie jest możliwa bez silnej organizacji samorządów gospodarczych, które mają za zadanie budowanie partnerstwa. Dyrektor Departamentu Rozwoju Instytucji Otoczenia Biznesu w PARP Mariola Misztak-Kowalska zwróciła uwagę na brak stabilności warunków prowadzenia działalności gospodarczej oraz problemy z reprezentacją przedsiębiorców przed władzami na poziomie regionalnym i centralnym. Sformułowała ponadto przekonanie, że należy wspierać przedsiębiorców i pozostawić im przy tym swobodę działania.

Z kolei tematyce współpracy urzędów pracy z przedsiębiorcami poświęcony był panel Urzędy pracy partnerem MŚP”. W toku rozmów zwrócono m.in. uwagę na brak profesjonalnego, szerokiego rozeznania rynku pracy – a co za tym idzie – rzetelnych badań rynku pracy, nie nadążanie za dynamiką zmian i potrzebami pracodawców, brak profesjonalnego poradnictwa zawodowego już w szkołach gimnazjalnych oraz promowania modelu dualnego kształcenia. Zwrócono również uwagę na zmiany demograficzne i migracyjne. Eksperci zgodnie również stwierdzili, że należy dążyć do zmian systemowych, ale także zmian światopoglądowych nas wszystkich w zakresie kształcenia zawodowego.

Temat ten poruszono szerzej w trakcie sesji Zawodowe znaczy lepsze – formalna i pozaformalna edukacja zawodowa warunkiem rozwoju MŚP”. Prezes ZDZ Katowice zwrócił szczególną uwagę na to, że w ciągu ostatnich kilkunastu lat wizerunek kształcenia zawodowego w Polsce uległ znacznemu pogorszeniu, co przyczyniło się do nierównowagi pomiędzy podażą i popytem określonych kwalifikacji oraz umiejętności na rynku pracy. Tymczasem dynamiczny rozwój firm sektora MŚP nie jest możliwy bez pomocy wykwalifikowanych pracowników. Gościem zagranicznym panelu był Członek Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego Brendan Burns, który zwrócił uwagę na to, jak wielkie i ciekawe są tradycje Polski w zakresie kształcenia zawodowego. Podkreślił, że warto korzystać z tego, co kiedyś było dobre i na tym budować nowy, lepszy system dla przyszłych pokoleń.

Z kolei podczas panelu dyskusyjnego Medycyna przyszłości” eksperci medyczni i specjaliści z branży dyskutowali o znaczeniu współpracy medycyny z biznesem celem wdrażania innowacji, a także o perspektywicznych kierunkach medycznych, takich jak transplantologia, inżynieria biomedyczna, kardiologia czy kardiochirurgia. Dr inż. Jarosław Bułka, Wiceprezes Zarządu Silvermedia Sp. z o.o. w Krakowie mówił ponadto o atutach telemedycyny, której poświęcony został odrębny panel dyskusyjny. O tym, w jaki sposób wprowadzić powszechny system telemedycyny w polskim systemie ochrony zdrowia, skąd na to wziąć środki i jak się do tego przygotować, dyskutowano w trakcie sesji Współczesne wyzwania telemedycyny – prawo, ekonomia zdrowie”. Stwierdzono, że zastosowanie telemedycyny daje wielorakie korzyści – polepszenie diagnostyki, skrócenie czasu diagnozy (a co za tym idzie – leczenia) oraz drogi pacjenta do specjalisty, a także zmniejszenia kosztów leczenia. Jak wskazują obserwacje prowadzone przez Śląskie Centrum Chorób Serca w Zabrzu, dzięki telemedycynie 30% pacjentów omija kolejkę do specjalistów. Szacuje się, że w grupie pacjentów telemonitorowanych śmiertelność obniżyła się o 28%. Zwrócono również uwagę na przeszkody, tj. ochrona danych wrażliwych i dochowanie tajemnicy lekarskiej.

O oczekiwaniach przedsiębiorców na obszarach wiejskich w stosunku do otoczenia instytucjonalnego mówił Prezes Zarządu Śląskiej Izby Rolniczej Roman Włodarz podczas sesji Przedsiębiorczość na obszarach wiejskich – aktualne wyzwania i kierunki rozwoju”. Wśród nich znalazły się: opiekuńcza rola instytucji samorządowych i państwowych, przejrzysty system podatkowy i uproszczone prawo, obniżenie kosztów pracy, potrzeba systemowych ulg dla rolników podejmujących działalność gospodarczą oraz większy dostęp do kapitału. Prezes podkreślał również rolę wychowania i edukacji szkolnej w zakresie przedsiębiorczości. 

Podczas panelu Jak zarobić na wolnym czasie – MŚP w branży turystycznej” wśród zaproszonych ekspertów wywiązała się z kolei żywa dyskusja na temat tworzenia atrakcyjnych produktów turystycznych i ich efektywnej promocji. W trakcie sesji zwrócono m.in. uwagę na znaczenie dobrego pomysłu i elastyczności oraz przywołano ciekawe rozwiązania. Wiceprezes Polskiej Organizacji Turystycznej Bartłomiej Walas posłużył się przykładem zagranicznym: – Nie ma miejscowości, w której nie można zbudować produktu turystycznego. Norwegowie mieli problem z jednym miastem bo przez 250 dni pada w nim deszcz, więc wymyślili festiwal parasoli, który przez tydzień gromadzi kilkaset tysięcy ludzi. Sesja była również okazją do obalenia stereotypów i przywołania zaskakujących trendów. Jak udowodniono, potencjał drzemie również w nietypowych krajobrazach, co według menedżer turystyki i hotelarstwa Krystyny Szczęsny jest dobrą perspektywą dla obszarów poprzemysłowych: Do tej pory wyjeżdżaliśmy tylko i wyłącznie podziwiać piękno naszego globu, piękne widoki, piękne obiekty. Okazuje się, że dzisiaj trendy jest brzydota. Tak jak w modzie. Turystyka urbex czy turystyka slumsowa.